HeadMy.Com

Ağustos 18, 2008

Aşar Vergisi (Öşür)

Posted by: Dream : Category: Türk Tarihi

Osmanlı’da tarım ürünleri üzerinden alınan onda bir oranındaki vergi. Aşar, Arapça’da onda bir anlamına gelmektedir. Tanzimat’tan önce tımar ve zeamet sahipleri için sahipleri tarafından tahsil edilen aşar, yerel gereksinimlerin karşılanması ve asker beslemesi için kullanıldı. Vergi, esasen ve genel olarak onda bir oranı üzerinden tahsil edilmekle beraber bölgeye, vergi yükümlülüğüne ve ürün türüne göre değişen oranların uygulandığı da olmuş, yüzde elliye varan oranların uygulandığı görülmüştür. Verginin ayni olarak, diğer bir ifadeyle ürünün belirli bir kısmını almak suretiyle tahsil edilmesi, imparatorluk dönemindeki ekonomik ve sosyal yapıya uygun düşmüştür, çünkü pazarın gelişmediği kapalı bir ekonomide, ürünün fiyatının tespiti ve nakde çevrilmesi, dolayısıyla verginin para olarak tahsili çok zor olacaktı. Bu bakımdan aşar, uzun dönem başarılı bir vergi yapısı göstermiştir. Daha sonraları uygulanmasında ve tahsilinde bir takım haksızlıklar yapılmış, vergi halk üzerinde bir baskı ve zulüm aracı haline gelmiştir. Yapılan değişiklikler ve ıslahatlar da bir sonuç vermemiş, verginin uygulamadaki sakıncalarını gidermek mümkün olmamıştır. İlkel bir vergi niteliğinde olmasına rağmen aşar, kalkınmanın ilk aşamalarında ve tarımın milli hasıla içindeki payının çok yüksek olduğu dönemde, bu sektör üzerindeki en önemli vergiydi. Sermaye birikimi olgusu açısından dünya uygulamasına bir göz atıldığında, ilk birikim aşamalarında tarım kesiminin rolünün çok önemli olduğu görülür. Gerek kapitalist Batı Avrupa ülkelerinde, gerek Sovyet Rusya’da tarımdan sanayi kesimine kaynak aktarımı, sermaye birikiminde hayati bir rol oynamıştır. Cumhuriyet döneminde de bir süre uygulamada kalan aşar, 17 Şubat 1925′te kaldırıldı. Kaldırılmadan bir yıl önce, 1924 yılında, 27.5 milyon lira ile bütçenin dörtte birini oluşturuyordu. Aşarın bu önemli katkısına rağmen kaldırılmasının nedeni, verginin köylü ve tarım ürünleri üzerinde yoğunlaşan aşırı yükünü azaltmak ve tahsilinden doğan bir takım haksızlıkları engellemekti. Aşarın kaldırılması ile sermaye birikimi ve ekonomik kalkınma aşamasında ciddi sonuçlar yaratılmıştır. 1925 yılında yapılmış olan bu değişiklik, uzun dönemde sadece tarım dışı sektörleri değil, aynı zamanda tarım sektörünü de olumsuz yönde etkilemiştir.

alıntıdır.

Comments (0) : Add Comment

Ağustos 18, 2008

ittihat ve terrakki

Posted by: Dream : Category: Türk Tarihi

1908 Meşrutiyet Devrimi’ni sağlayan siyasi dernek (parti). İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin temeli, 1893 yılında İstanbul’da Askerî Tıbbiye’de atıldı. Kurucuları Dr. İshak Sukûtî, Dr. Abdullah Cevdet. İbrahim Temo ve Şerafettin Mağdumî’dir. Cemiyetin amacı istibdada karşı direnmek, Meşrutiyet yönetiminin yeniden yürürlüğe girmesini, özgürlüğe, eşitliğe, mal ve can güvenliğine yer veren bir yönetimin kurul masını sağlamaktı. Cemiyet, kısa zamanda gelişti, İstanbul’da birçok semtte gizli komiteler kuruldu. Kahire’de ve Paris’te dernek adına yayımlara girişildi. Bunun üzerine Abdülhamit II yönetimi, İstanbul’da sıkı araştırmalara girişti. 1897′de cemiyet üyelerinin çoğu ele geçirilerek bir kısmı hapsedildi, bir kısmı sürgün edildi. Ama devrim düşüncesi yok edilemedi. İttihat ve Terakki’nin amaçlan özellikle Rumeli’de subaylar, askerî öğrenciler ve memurlar arasında yaygınlaştı. Selanik, cemiyetin merkezi haline geldi. Atatürk ve İsmet İnönü de cemiyete üyeydiler. Padişah, devrim çalışmalarını bastırmak için Rumeli’ye yüksek yöneticiler gönderdi. Bunlardan Şemsi Paşa Edirne’de ittihatçılar tarafından vuruldu. Müşir Osman Paşa dağa kaldırıldı. Binbaşı Enver Bey ile kolağası Niyazi Bey ayaklanıp dağa çıktılar. Bunun üzerine padişah korktu ve 24 temmuz 1908′de Kanunu Esasî’yi (Anayasa) yeniden yürürlüğe koymak zorunda kaldı (ikinci Meşrutiyet, 1908). Meşrutiyet’in ilânından sonra ülkede parti kavgaları başgösterdi. İttihat ve Terakki’ye karşı gerici 31 Mart Ayaklanması oldu (1909). Rumeli’den gelen Hareket Ordusu ayaklanmayı bastırarak gericileri sindirdi ve İttihat ve Terakki’yi kurtardı. Trablusgarp ve Balkan savaşlarından sonra Enver, Talât ve Cemal Paşaların Alman etkisine kapılarak devleti Birinci Dünya Savaşı’na sokmaları, Osmanlı İmparatorluğu ile birlikte İttihat ve Terakki’nin de sonu oldu (1918). İttihat ve Terakki’nin İleri Gelenleri İttihat ve Terakki’nin başkanı, Edirne Posta idaresi’nde memur olan Talât Bey’di (sonra Paşa). Diğer ileri gelenler arasında Ahmet Rıza, Enver (Paşa), Cemal (Paşa), Dr. Nâzım ve Ziya Gökalp gibi asker ve sivil kişiler vardı

alıntıdır.

Comments (0) : Add Comment

Ağustos 18, 2008

OSMAN KAÇMAZ

Posted by: Dream : Category: Türk Tarihi

Çan - Çokamlı Köyü’nden

1307 (1891) doğumluyum. Esas yaşım 92. Ama nüfusa küçük yazdırmışlar. Önce Balkan Harbine gittim. Sonra Çanakkale’de İngilizlerle çarpıştım. Bağdat’a bile gittim. 10 senede geldim köyüme.
Balkan Harbine gittik. Kafam de pek yerinde değil şimdi. Nasıl anlatayım bilmem ki. Kırklareli taraflarındaydım. Oraya gidiyorum. Siz buranın askeri değilsiniz, diyorlar. Çobansız koyun gibi ordan oraya geziyoruz. Birliği bulamadım. En sonunda 14. Alayı buldum. 7 gündür açım. Çok açlık çektim oralarda. Evlerin kapılarını çalıyorum. Ekmek istiyorum. Yok, diyorlar, vermiyorlar. Tüfeğimde de bir tane mermi yok.
Bir evin önüne geldim. Et kokuları burnuma geliyor. Camdan baktım içeri. Askerler et yiyorlar. Oturmuşlar 8 kişi hepsi. Ben de o zaman Osman Pehlivan’ım. Kapıya bir yüklendim. Pervazıyla birlikte “Çatarrrt” diye kapı yıkıldı. Çerdekiler kasaturayı çektiler. Ben de tüfeği çektim. Neyse zorla oturdum sofraya. Karnımı bir iyice doyurdum. Karnım doyunca ,alnımın damarı “çatartdanak” açıldı. Kırklareli’nin Karaağaç Köyünde oluyor bu. Seferberlikte de Çanakkale’ye gittik. Gavur zırhlıları top ateşiyle Kumkale’yi dövdükler önce. Biz de Kumkaledeyiz. Hava da soğuk. Zemheri çıkımı mı ne? Yağmur öyle yağıyordu ki istihkamın içi su dolu boğulacağız.
Az miktarda asker çıkardı kafir Kumkale’ye. 2 takım, 80 kişi kadar. Biz 2 alay varız. Palaska, portatif kürek, tüfekle yasladık kafirin askerini. Karıştı ortalık. Bir kısmı öldü, bir kısmı kaçtı, çekildi geri. Denize kaçanlar kayıklara çabalıyorlardı. Bizim yüzbaşının adı Abdülkadir Bey’di. Sonra karşıya geçirdiler bizi. Zığındere, Kirte Tepe, Anafarta ve Kemikli Burun’a gittim. Buralarda savaşlara katıldım.
Zığındere’de tüfeğin ucunu çıkarırdık mevziden, düşman hemen ateşe başlardı. Zığındere’deydi galiba, yoksa Kirte de mi? Gün inerken hücuma geçtik, yatsıya kadar sürdü hücum. 7-8 kişi kalmıştık akşam hücumdan sonra. 4 defa Çavuşluk geldi bana. Fadayi çıkardım ben hep. Kasığımdan yara aldım. Bida’da taş Mektep hastanedeydi. Az yattım. İyileştim. Anafarta’ya gittim tekrar. 15. Alayda idim. Mustafa Kemal bizim zamanımızda orada tabur kumandanıydı. İstiklal Harbini kazanınca büyük nam aldı. Ben çok gördüm. Askerin başında da gördüm. Cesur Paşa derlerdi. Çanakkale Cephesinde 2 sene kaldım. Sonra bizi ayırdılar, arabistan’a gönderdiler.
Yürüyerek Bağdat’a gittik. 22. Alaya gittik. Alay Kumandanımız Hacı İbrahim Bey’di. Halil Paşa vardı Bağdat’ta. Onu da gördüm.
……..
Zığındere’de yanımda Çan’ın Yaveler Köyünden iki kişi vardı. Benim gibi asker. Biri Yetim İsmail, öteki Koca Bıyık İsmail’di. Yetim İsmail:
-Ayıttan matarada çay demleyeceğim, dedi. “Gitme” dedimse de dinlemedi. Ayıt toplamaya giderken gavurun tek kurşunuyla öldü.
……
Fedayi idim ben. Kim gidecek dediler mi? Hemen ben atılırdım. İki yerimden yaralandım. Kasığımdan ve belimden.
……
Mevzilerde askerler bir yere gelince; herkes anasının pişirdiği yemeklerden bahsederdi . “Anam dolma yapardı.” Anam kuskus pişirince yanına da hoşaf yapardı” gibi laflar konuşulurdu. Açlık vardı da tabii ondan.

alıntıdır.

Comments (0) : Add Comment

Ağustos 18, 2008

MEHMET YAVAŞ

Posted by: Dream : Category: Türk Tarihi

Çan-Göle Köyü’nden

16 yılda geldim köyüme. Yetim Mehmet derler bana. 1891 (1308)’liyim. 89 yaşına vardım. Balkan’a, Rus’a gittim. Çanakkale’de çarpıştım.

Tekirdağdan Bulgar’a karşı gidiyoruz. Çıktık yola…Kış günü. Sürgün olmuşum, hastayım, 19 yaşındayım… Bacaklarım da kısa… Mecalim yok…Çantamı onbaşı aldı. Silahımı çavuş aldı…

MEHMET YAVAŞ

Gidiyoruz…Hayrabolu’dan, Lüleburgaz’a vardık. Gece orada yattık. Kasabadaki insablardan kimse yok ortalarda…Kaçmışlar Bulgar’dan.Askerin biri dikilmiş bir dükkana öteberi satıyor, dükkancı gibi. Bir okka leblebi aldım. Sürgünüm ya…İyi gelir diye…
Bizim bir yüzbaşı vardı…Çok gözü açık bir adamdı…Kimseyi aç bırakmadı. Bizi yola çıkarır, kendisi atıyla hızlı gidip öndeki köylerde ekmek yaptırır, yolların kenarlarına koydururdu. Dağıtırlardı bize ekmekleri sonra….Biga, Bayramiç taburlarına bile çok ekmek verdik biz.

Akşamdan Bulgar’ın evinin önüne siper yaptık. Sabah aydınlanıver,ince harbe kapıştık. Ha bakalım…Ha bakalım…Harp,harp,harp!..
Bizim köyden bir Molla Mustafa vardı. O da bizim yanımızda imamlık yapardı. Bir kara çalının arkasına siper yapmış. Ben ondan körpeyim ama aklım ondan fazlaymış. “Molla” dedim.
-Çalı tutmaz kurşunu, alnı kabağına yersin. Çalının kökünün dibine yat. Molla yatıp öyle ateş ettiydi.
Akşama kadar ateş devam etti o gün. İmdat gelmedi. Bozulduk geri çekildik., İstanbul yakınına vardık. Çatalca’da Bulgarla anlaşma yapıldı.
Biz de teskere alıp geri geldik.

Seferberlik geldi. Kapalı kağıtlar açıldı. Çanakkale Taburuna gittik biz de.Seddülbahir’de 6 ay siper kazdık. Soğandere’de de kazdık siper.
Sabaha karşı bir vapur geldi Seddülbahir önüne. Demir attı. Ortalık aydınlanırken geminin etrafı fırdolayı kayık. Manga kolunda kayıklar bizim siperlere doğru geliyorlar. 1500′e gelince, tüfeklerin mesafesine girince , bir ateşe başladık. Öğleye kadar kayık kırdık orada. Ne kayığı bitti, ne askeri bitti kafirin…
Denizin üzeri hep gemiydi. Gavurun zırhlısı çoktu. İngiliz zırhlılarından atılan mermiler üzerimizden geçip gerilerimize düşüyor. Bize imdat gelmesin diye. Sonra eşek adalarına doğru gittiler. Bir ateş açtılar üzerimize , 26. Alay’ı toprağa gömüverdiler. Biz 25 kişi bir sıçanyolu bulup çıktık…Bir de baktık Seddülbahir önlerindeyiz. Gökyüzünde bir mermi patlıyor… Lapır lapır dolu gibi kurşun yağıyor üzerimize.
Bir binbaşı bizi orda bir derenin içine götürdü.
“Arkadaşlar vatan elden gidiyor, namus gidiyor, ırz gidiyor,”diye konuştu. Binbaşıyla 26 kişi olmuştuk.

Soğandere’de hücuma kalktık. Denizden gavurun makinalı tüfek ateşi geliyordu. Biz ateş ediyoruz. Gavur da askerini kılıçla döve döve üzerimize yürütüyor. Ama askeri yürüümüyor gavurun. Kılıç ağarı ağarıveriyor.
Yatsı namazı vaktine kadar ateş yaptık. Sonra 25. Alay imdadımıza yetişti.

Soğandere’de belimden ve bacağımdan yaralandım. Kurşunla yaralandım. Belimde kurşun hala duruyor.

“Çanakkale içinde bir dolu sandık
Alayların içinde dört asker kaldık
Çanakkale içinde bir top kestane
Kalan gazilere çalı dibi hastane.”

Çalı dibinde doktor yaralarımı sardı, sipere geldim gene.

Bu akşam Soğandere’ye asker gelir…Sabaha kadar erirdi. İngiliz söktüremedi…Baktı baktı, gavur bir kolayını bulamadı, çekti gitti.

Ben hiç “babam” diyen duymadım. Herkes “anacım” diye inliyordu.

Gavur kaçtıktan sonra, İngiliz’in bıraktığı çuvallardan. Dereobalı Ali Çavuş, Hasan Onbaşı 3 okka üzüm almışlar. Yağmur yağıyor. Çantaları koyduk kıçımızın altına, avuç avuç üzüm yedik.

Gavur kaçtıktan sonra bir kısmımız Mekke tarafına gitti. Bizim alayı gündoğuya çevirdiler. Rus’a gittik.
Ruslarla ve Ermenilerle harp ettik.

Cephelerden geldim. Bir de baktım, çeteler be Çanakkaledeyken karımı kaçırmışlar. Düşmanın topundan, tüfeğinden korkup kaçanlar, buralarda çete olup benim karıyı kaçırmışlar.
İlk karının adı Medine idi. Sonradan Ayşe’yi aldım. Ayşe’den 6 çocuk oldu. Ne maaş alıyorum, ne de madalyam var. Yok bir şey.

Cenk için dolaştık dünyayı şöyle bir çevirdik. Hamdolsun.

alıntıdır.

Comments (0) : Add Comment

Ağustos 18, 2008

MEHMET ÖZTÜRK

Posted by: Dream : Category: Türk Tarihi

Biga - Gürçeşme Köyü’nden

10 senede geldim askerden. İlkin Çanakkale’de girdim savaşa. Topçuydum. Sonra Çanakkale’yi geçemeyince kafir Arabistan’a kıvrıldı. Bağdat yanlarına gittim. İngilizle boğuştuk o tarafta da. Sonra Fransızlarla Adana yanında çarpıştık. En sonra da Haymana taraflarına gelip Yunan’ın peşine düştük..
1310 (1894) doğumluyum. 87 yaşına bastım.

Çanakkale’de topçu ayırdılar beni. 5.bölüğe düştüm.Üç gün sonra geçirdiler bizi karşı yakaya. Arıburnu tarafına, Zığındere’de üç ay topların başındaydım. Üç ay ateş ettik düşmana. Ne boğazdan geçebildi, ne karadan. Geri gitti.

MEHMET ÖZTÜRK

Biz topları Akbaş İskelesine indirdik. Bir vapura yüklendik. İstanbul’a geldik. Toplar tamir oldular. Tekrar bir vapurla İzmir’e gittik. İzmir’den trene topları, mandaları yükledik. Konya Ulukışla’da indirdik trenden. Koştuk mandaları toplara. Tarsus’a geldik. Tekrar trene yüklediler bizi… 4 topumuz var.15′lik ağır obüs. Neyse uzatmayalım. Bağdat yakınlarına sokulduk. Daha da ileri gittik. İran topraklarına filan girdik galiba…Kut’ül Amara denilen yerlere vardık.

İngiliz’e karşı veriyoruz ateşi. O da bize atıyor mermiyi. Bir mermi geldi…İngilizlerden toplardan ikisi işe yaramaz hale geldi…8 arkadaş da şehit oldu yanımızda. Ben ve Ali Çavuş kaldık topların başında.

Bozulduk. Geri çekiliyoruz. İngiliz de arkamızdan geliyor. Başka topların tekerleklerinden buluyoruz takıyoruz bizim toplara öyle çekiyoruz geriye. Bağdat’a geldik. Bağdat2ın yanında bir yer var, Samara dedikleri.

Samara’da toplandık. O gece Bağdat yandı. Cephanelikleri ateşe vermiş İngilizler. Sonra Musul’a geldik. Musul’da toplar tamir edildiler. Hadi bakalım Kürt harbine. 7 ay durduk Kürtlerin karşısında. Kürtler Musul’a doğru kaçtılar. Musul’a geldik. Musul’da terk-i silah oldu. Silahları bıraktık. Toplayıverdi İngiliz bizi önüne.- .. Nusaybin’e kadar getirdi.

Nusaybin’de Ali İhsan Paşa’yı İngilizler esir aldılar. 5. Ordu Kumandanıydı. Nusaybin’de trenin üzerine çıktı. Bir nutuk verdi Ali İhsan Paşa. Alay Kumandanımız vardı. Kenan Bey , albaydı. Ali İhsan Paşa dedi ki:
-”Kenan Bey, bu asker sana teslim. Diyarbakır, Urfa, Mardin, Elazığ bu arada bu askeri salmayacaksın. Beni İngilizler sınır çizmek için götürüyorlar. Ben gene geleceğim. Biz koştuk mandaları toplara Diyarbakır’a gittik. 1,5 sene durduk Diyarbakır’da. Yunan da o sıralarda çıktı İzmir’e. Fransızlar Adana’ya çıkmışlar. Biz adana tren yolunu Fransızlarla sınır yaptık. 1,5 sene ateş yaptık Fransız’a oralarda.

Fransız cephesinden hep gece gitmek üzere bir ayda Ankara’ya geldik.
Topları getiriyoruz Ankara’ya. Gündüzleri gidemiyoruz. Yunan’ın tayyaresi görmesin diye gece gidiyoruz. O zaman yol filan yok. Ali İhsan Paşa’nın fırkasından 350 kişiyiz. Ankara’ya 1 saat kalmış artık. Yakınlaşmışız. Deliktaş dedikleri bir köye varmışız.

Yüzbaşımız Hasan Tahsin Bey, Bursalı Rıfat Efendi vardı. Rıfat Efendi Mülazım-ı Evvel’di.O köyden bir süvari yolladık Ankara’ya. Köyde kadınlar bize börekler, çörekler getirip karınlarımızı doyurdular. Kadının biri geldi bizim yüzbaşıya;ben de yüzbaşının yanındaydım.

-Efendi, bu bizim halimiz ne olacak ? diye sordu.
Yüzbaşı da
-Ne olacak kadın? dedi.
Kadın başladı konuşmaya:
-Bizim adamlarımızı aldılar, gittiler. Düşman da hep bu tarafa geliyor. Öte gitmiyor.
Haymana’nın üstünden de düşmanın top sesleri geliyor. “Güüürrr, Güüürrr” diye”
Yüzbaşı, kadına bizi gösterip dedi ki :
-Bugün dinleyin yarın ötemez Yunan’ın topları
Kadın sordu Yüzbaşı’ya:
-Neden?
Yüzbaşı bizi gösterdi eliyle kadına:
-Bu askeri görüyor musun? Çanakkale harbindendir bunlar…8 senelik hepsi. Arabistanı kıvrandı bu asker.katiyen gelemez Yunan.

Ankara’ya gönderdiğimiz süvari geldi. Çıktık yola. Mandalarla gidiyoruz. Sabahleyingirdik Ankara’ya. Marşlar söyleyerek istasyona varıyoruz.

“Ankara’nın taşına bak
Gözlerimin yaşına bak
Ankara’nın dardır yolu
Yunan almış sağı-solu
Gelsin Kemal Paşa Kolu”
Korku nedir? İçimizde bilinmez
Kanlı yazı alnımızda silinmez
Biz var iken, Ankara’ya girilmez.”

Böyle marşlar söylüyoruz. İstasyonda bulunanlarda bizi alkışlıyorlar.
Atatürk orada başımızdaki Kenan Bey’e dedi ki:
-Asker saat 10′a kadar serbest. Saat 10′da tren gelecek.Sıçancık İstasyonunda inecekler. Haymana’nın Çulluk Köyüne toplar kurulacak. Sabahleyin ateşe başlayacaklar.
O sırada birçok kadın geldiler. Kimileri yaralı, kimisinin memeleri kesildi. Savaştepeli arkadaş var yanımda benim.
Kara Fatma dedikleri bir kadınmış o gene.
Çıktı biri trenin üstüne konuşuyor.

Biz onu yüzbaşı filan sanmıştık. Yaralı kadınları eliyle göstererek:
“Şu kadınların haline bakın. Çanakkale’nin Biga denilen yerinden beri bu Yunan böyle yapıyor. Bu kadınların kimisi anneniz. Kimisi bacınız yerine. Bunları gördünüz ona göre, cepheden geri dönecek olanı, paşa da olsa vuracaksınız,” dedi.

O gece biz Çulluk Köyüne gidip topları kurduk. Sabahleyin başlayıverdik ateşe. Anam!anam!anam! Üçüncü gün saat 8 sıralarında Yunan kaçmaya başladı. Sakarya nehrinden sığamıyor geçmek için. Bütün koşulu beygirlerini köprü yapıyor geçmek için nehirden. Biz de Polatlı İstasyonunun oradan geçtik. Yunan geçtikten sonra birinci köyü yaktı. “Yanık Köy” koyduk adını o köyün biz de. Yakıp kaçıyor Yunan. Biz hem gidiyoruz arkasından, hem ateş ediyoruz toplarımızla. Ağır obüs bizim toplar. Adi ateş yapıyoruz, 45 okka mermileri var.

Afyon’a gelince dayandı gavur. Kuvvetimiz yetmedi. Bir sene durduk Afyon köylerinde. Karadilli, Arızkaya, Göçenli, Kılıçkaya, Akşehir taraflarında bir sene durduk.

Sene geçti. Bir sabah hücuma başlayacağız. Topları doldurduk….Afyon Kalesi’nde Yunan’ın topu var.

Biz Ali İhsan paşa cephesindeyiz. Dumlupınar Cephesinde. Biz Topçuyduk dedim ya! Atatürk hiç sakınmazdı bizden. Yanımıza gelirdi. O sabah gene bizim yanımızdaydı. Öteki büyük paşalar da vardı. Çakmak, Karabekir, İnönü.

Fevzi Çakmak Atatürk’e dedi ki:
-Mustafa, ben sabah namazını kılsam,
Atatürk de:
-Hay hay Paşam kılın. Birazdan başlayacağız ateşe, bir daha kılamazsın.
Fevzi Çakmak ayrıldı namaz kılmaya gitti. Bizim 2 ağır obüs topumuz var . Yanımızda başka bölükte de 2 tane 7,5′luk top vardı. Sonra o 7,5′luklar İnönü tarafına gittiler.
Toplar hazır mı? Hazır dedik. Gün ışıyordu. Başlayıverdik ateşe. Bir atış, ardından bir daha… Yunan’ın Afyon Kalesindeki topu sustu. Öyle haber geldi. Başımızda Yüzbaşı Kemal Bey vardı. Sonra o Menemen bağlarında şehit oldu.

Dürbün elinde söylerdi mesafeyi…Sektirmezdi.
Yunan’ın Afyon Kalesi’ndeki topunu benim topun ikinci mermisi susturdu.
Kumandanlarda yanımızdaydı. Atatürk, Yüzbaşı Kemal Bey’e dönüp dedi ki:
-Bravo be. Madalya yaz çavuşa!
İlk madalyayı ben aldım. Atatürk verdirdi benim madalyamı.
14 günde İzmir’e indik. İzmir’de vapurların üzerleri tütün dizileri gibi Yunanlı doluydu. Denizin üzeride şapka…Vapur mu yeter onca Yunan’a….Defoldular…Gittil er. Sonra biz Manisa,Bursa,Bandırma’dan geçtik. İzmit’e dayandık. Ben İzmit’ten teskeremi aldım.

5. Fırka, 8. Alay,2.Tabur, 5. Bölükteydim. Atatürk, Grup Kumandanıydı Arıburnu’nda. Bizim topların da yanına gelirdi. Orada Tahsin Bey vardı. Yüzbaşımızdı. Atatürk ona derdi ki:
-Maşallah, maşallah Tahsin Bey, bunlar öğrenmişler.
Afyon Kalesine attığımız zaman Yüzbaşı Kemal Bey şöyle emir vermişti. Ben de nişancıydım, topun başında.
“Mesafe 4600, 5. Barut hakkı, dane, doğru.”
Emir buydu. İkinci mermide kaledeki topu sustu Yunan’ın.
Sonra bize döner:
,-Mermiyi şöyle yapın, kolunuzu dayayın da öyle koyun. Korkmayın, bir kere korku getirirseniz yüreğinize, hep korkarsınız. Korkmayın, diye konuşurdu.
Çanakkale Harbinde Zığındere’de Üç ay ateş yaptık…Düşman zırhlıları vardı dış denizde…Denizin üstü kasaba gibiydi…Gemi doluydu.

Arabistan’dan mandalarla çekip gelirdik toplarımızı. Haymana’ya geldik. Maraş’ta da kaldık biz, Fransızlar’a karşı. O yüzden Maraş fırkası da derlerdi bizim fırkaya.

Seferberlikte 80 kişi kadar gitti bizim köyden. Ben Arabistan’a gittiğim için geç geldim köye. Çanakkale’de kırıldı bizim bu köyden gidenlerin çoğu birkaç kişi gelmişler…Onlar da ya kolu yok…Ya bacağı…

Üç aylık evliydim askere giderken 10 sene sonra geldim köye. Beş kız, bir erkek çocuğum oldu. Sonra oğlumu öldürdüler. Madalya maaşı. Yaralanmadım. Nine öleli çok oldu. Gözlerimin birisi hiç görmüyor. Birisini ameliyat ettirip açtırdım. O biraz görüyor. Öteki hiç görmüyor. Çanakkale’ye 18 Mart’a çağırıyorlar…Gidemiyorum ki…Gözler görmüyor…Nasıl gideyim…

alıntıdır.

Comments (0) : Add Comment

Ağustos 18, 2008

MEHMET ORAL

Posted by: Dream : Category: Türk Tarihi

Yenice - Akçakoyun Köyü’nden

Ben Hatipoğullarından Hüseyin Oğlu Mehmet, Mehmet Oral. 1309 (1893) doğumluyum. 88 yaşına girdim.

Arabistan’da Basra’da Aşer Kışlasındaydım. 9. Fırkadaydım. Piyadeydim. Talim yapardık. 8 ay kaldım Basra’da. Harp görmedim Arabistan’da. Babam bedel verdi. Köyüme geldim. Geldiğimin 12. günü Çanakkale’de Savaş başladı. Ben de Çanakkale’ye katıldım. 18 Mart günü Çimenlik kalesindeydim.

MEHMET ORAL

Düşman donanması boğazı zorladı. Toplar atılıyordu. Düşman gemileri Çimenlik Kalesini bombardıman ettiler. Bizim toplar da düşman zırhlılarına ateş ediyorlardı. Düşmanın iki zırhlısı batınca boğazdan geri çekildiler. Bu sefer harp karaya çevrildi. Düşman karadan hücum etti. Ben Çanakkale’de 9. Fırka’da Sıhhıye Bölüğü’ne düştüm.
Anafartalar’da Sargı mahallinde idim. Biz ilk tedavi yapıp Büyük Sargı mahalli’ne gönderirdik bize gelen yaralıları.
3-5 yerinden yara alanları, kolu, bacağı kopan, yarısı yok olmuş insanları gördüm. Çok yaralılar gördüm. Bizim başımızda Başkatip Galip Bey vardı. Rütbesi Kaymakamdı.
Ağabeyim, 26. Alayda piyade idi. Ayağında dum dum kurşunu patlamış. Ayağını bozmuş. Onu gece Kavaklıdere’den Silah deposundan getirdim. Başkatip Galip Bey’in arabasıyla getirdim. Ayağı çok kötüydü. Fena yaralanmış. Sargı mahalline getirdim. Hıristiyan doktor vardı.
-Vapur kalkıyor. Şu kağıdı imza ediverin, dedim.
-Atıver şuraya, dedi.
-Köpek ileşi mi, atıyoruz Bey dedim. Bu yaralı, vapura yetiştireceğiz.
Kardeşimi vapurla karşıya, Demetoka Hastanesine gönderdik. Oradan hava değişimi alıp köye gitmiş. Bir daha da gelemedi cepheye.
Çanakkale Cephesi’nde 3,5 sene kaldım. Çok süngü hücumları oldu. Hatta bir kere öyle gördüm ki, unutamıyorum. Bir İngiliz askeriyle bizim askerlerden biri, süngülerini birbirlerine saplamışlar, yan yana yere düşmüşler. Birbirlerini de şah damarlarını ısırmışlar. Yerde öylecene can vermişler. Yatıyorlardı.
Çanakkale’de bizim 9. Fırkanın Kumandanı Alaman Sabri Bey’di. Alay Kumandamız Kadri Bey’di. Başkatibimiz Kaymakam Galip Bey’di. Yüzbaşımız Halil Efendiydi. Atatürk bizim fırkaya geldi. 12′şerden 24 topa, iki bataryaya kumandan oldu. Düşman o sıralarda deniz kenarında idi. Atatürk’ü cephede çok gördüm. Bizim Fırkadaydı zaten. Çadırı bizim sargı mahalline yakındı. Bizim Fırka Kumandanı ile konuşurlarken duydum.
Atatürk’le, Fırka Kumandanı arasında şöyle bir konuşmayı duymuştum.
Atatürk:
-Biz mi onlardan toprak istiyoruz ? Yoksa, onlar mı bizden ?
Fırka Kumandanı:
-Onlar bizden toprak istiyorlar.
Atatürk:
-Öyleyse neden biz hücum edip de kırdırıyoruz askeri. Onlar bize hücum etsinler. Biz onları kıralım. Biz kırılmayalım.
Fırka Kumandanı:
-Enver paşa gelecek. Ona söyleyelim.
Sonra Enver Paşa geldiğinde Atatürk bunu ona da söylemiş. Hücumu kestirdilerdi. Bir daha da Enver Paşa gelmedi cepheye.
…..
Bizle beraber Alman subayları da vardı. Hatta Hintler diye bir Alman vardı. Mesela, bir makineli tüfek bozuldu mu tamir için giderken açıktan giderdi. Yapamazsa yerinde, alır makineli tüfeği Anafartalar’daki yapımhaneye götürürdü. “Böyle açıktan gitme, öleceksin,” derlermiş. O da “Ölüm bizim için” dermiş. Sonra duyduk. Hintler dediğimiz Alman kendisini denize atmış. Neden? Bilmem…
…..
Atatürk, İngiliz topları ateşi kesmeden, bizim toplara ateşi kestirmezdi.
…..
Çanakkale bitince, 9. Fırka olarak Rus cephesine gittik. Bayburt’ta bulunduk. Alaman Sabri Bey, Fırka Kumandanımız Bayburt’ta şehit düştü. Bizi Rus bozdu. Geri çekildik. Kanlı Taş denilen yerde. Ben orada sıhhıye onbaşısı idim. Baybur’ta geri çekilirken Alaman Sabri Bey makinalı tüfeklerle arkamızdan gelen Rusları 3-4 saat oyaladı. Orada kendisi de şehit düştü.
Bizi 9. Alay yaptılar. Yay olarak Ardahan kars, Sarıkamış’a kadar götürdüler. Sonra geriye Kars’a döndük. Ben orada Kars Menzil Hastanesinde bilemem kaç ay bulundum. Mütareke olup da, silahlar bırakılınca da köye geldim.
…..
Kuvayi Milliye’de Karaağaç Cephesinde Edremit Kaymakamı Hamdi Bey’in yanında bulundum. Bizi buralardan çete olarak Hamdi Bey toparladı. Hamdi Bey’in yanından Yüzbaşı Ali Bey bizi birkaç kişi Yabancılar Cephesine aldı. Manisa Karaağacı’nın beri tarafında, üzerimizde de 5-10 mermi kalmıştı. Yunanlılar biz orada bozdu. Yabancılarda piyade onbaşısı idim. Yanımda Hamdi Bey’den Mustafa Çavuş, Arap Mustafa, Süleyman, Aras Mustafa, Halil Çavuş vardı. Karabey’den Latif Çavuş, Kazım’ın Hasan vardı. Hamdi Bey’den Mülazimin Hasan vardı. Biz mevzide filan değildik. Bir zeytinlik içindeyiz. Gavur geliyor. Cephanemiz bitti. Bozulduk.
Dereköy’de Rezil Değirmeni denilen yerde yeniden bir cephe tutmak istedik. Tutamadık. Cephanemiz yoktu. Dağıldık.Biz orada 3 ay filan kalabildik.
Sonra Hamdi Bey Akbaş Cephaneliğini basıp silah ve cephaneyi bu taraf, Anadolu’ya geçirdi. Fakat İnova’da Anzavurcular tarafından şehit edildi.
Bizim köyü Yunanlılar işgal ettiler. Kalkım’da Yunan karakolu vardı. Bizi topladılar. Önce Edremit’e götürdüler. Edremit’ten 12 kişi İzmir’e götürdüler. Ben de varım. İzmir’de hapse attılar. Bu sırada Yunanlılar Afyon Cephesinde bozulunca vapurla İzmir’den Pire’ye, Korfu Adası’na götürdüler.
İzmir’den bindiğimiz vapurda Tevfik Kaptan diye biri vardı.
Tevfik Kaptan “Bu vapuru kaçıralım. Kurtulalım.” diye konuşurdu. Ali Kumpas adında birisi vardı Aydın’lı. Gitmiş söylemiş Yunanlılara. Çok dövdüler bizi. Çay istemiştim. Getirip sıcak çayı suratıma serpiverdi gavur. İzmir’de bir de Yunan mahkemesine çıkardılar beni. “Sen çetesin, kaç tane hristiyan öldürdün?” diye sordular.
Korfu Adası’nda pek kötülük, hakaret etmediler. Bir parça ekmek verirlerdi. Başka bir şey vermezlerdi. Ben Korfu’da hapis yattım. Yerim sıcaktı. Üstümdeki odada mahkeme yapıyorlardı.
Sonra bizi korfu’dan çıkarıp Atina’nın sağ tarafında tel örgülerin içine koydular. Bu tel örgülerde 8-9 ay kaldık.
Atina’da esir bulunduğumuz tel örgülere Ankara’dan bir elçi geldi. Ak elbiseli, hasır şapkalı birisi. Tel kumandanıyla konuştular. Aramızda bir de kaymakam vardı. Çıktı o gelen elçiyle el sıkıştı. Bizi o gece Pire Limanına sevkettiler. Yalnız o kaymakamı o gece bir kör kuyuya atmış Yunanlılar. Sabahleyin ölüsünü buldular.
Vapura bindik. İzmir’e geldik. Ben hasta oldum. İzmir Hastanesinde 12 gün yattım. Hastaneden çıktıktan sonra Edremit üzerinden köyümüze geldim.
…..
Hafif bir misket yarası aldım Anafartalarda.
…..
Düğün yaptığımda gavurlar buralardaydı. Şimdi 5 çocuğum var. Çocuğum bakıyor. Hiçbir yerden maaş almıyorum. Nefes darlığı var. Gözümün biri görmüyor. Kulaklarım ağır duyuyor. Hali vakti yerinde olanlara bile verdiler maaş da, bizim gibilere vermiyorlar. Bir maaş çıkarsalar ban da elim genişleyecek. Burada oğlumun yanında kalıyorum. O veriyor arada birkaç kuruş…Harcanıyorum…

alıntıdır.

Comments (0) : Add Comment

Ağustos 18, 2008

MUSTAFA AKSOY

Posted by: Dream : Category: Türk Tarihi

Çan - Halilağa Köyü’nden

Ben Mustafa Aksoy. 309′luyum (1893). 88 yaşındayım. Seddülbahir’de bulundum. 9. Fırka, 26. Alay, 3. Tabur’daydım. Fırka kumandanımız Yüzbaşı Ali İhsan Bey’di. Takım zabitlerimizden de Yusuf Efendi, Ayin Efendi vardı. Piyadeydim. Mevziilerdeydik Seddülbahir’de. Beşli mavzer tüfeğim vardı. Osmanlı mavzeri, 4-5 ay durduk mevzilerde. Düşman asker çıkardı, bize doğru geliyor. Düşmanın askeri talim terbiye görmemiş. Sıçrama filan bilmiyorlar. Öyle geliyorlar bize doğru. Bizde makinalı tüfek var. Basıyoruz kurşunu, döşek gibi döşeniyorlar. Bizim arkadaşlar tutuveriyorlar makinalıyı, arayıp duruyor makinalı. Düşen kalıyor, dediler ki, “Arap askeriymiş bunlar. İngiliz bilmeden getirmiş bunları” diye konuşuluyor mevziide. Bilmiyoruz ki, onlarla muharebe yaptık, çarpıştık adam gibi.
……
Önce, düşmanın zırhlıları denizden üzerimize ateş yağdırdılar. Attılar, attılar. Baktılar bizim taraftan karşılık yok, zırhlıları biraz daha sol,kuldular karaya. Tekrar ateş yağdırdılar. Bizden bir kıpırtı yok. Daha da yaklaştı tekrar ateşe başladı. Bu defa bizim topçular da ateşe başladılar. Zırhlıların ateşi bizim topları susturdu. Geldi doğru bizim önümüze Seddülbahir’e asker çıkardı. Zırhlısı, vapuru geldi oraya oturdu. Ben, “Bu gavur geçemez emme hadi hayırlısı” dedim kendi kendime. Mayınlar denizin altında gömülü. Dışarıdan görünmüyor ama dışarda, deniz kıyısında adamları var ellerinde fitilleri. Gavurun zırhlıları geçerken fitili ateşleyecek. Kaç yerde var böyle adamlar. Bekleyip duruyorlar.
….
Gavurun zırhlıları yürüdüler boğaza doğru. Biraz daha ilerleyince bizim topların mesafesine girdiler. Çimenliktekiler, Kirtedeki toplar ateş etmeye başladılar gavura. Çanakkale’deki koca toplar filan. Gavurun zırhlısının üzerine yukarıdan indiriverdiler. Biri de yaralandı. Hoop, devriliverdi gavurun zırhlısı. Biz de istihkamlardan görüyoruz bunları. Depinemedi gavurlar, geçemediler boğazı, geri döndüler, çekildiler geriye.
….
Orada yaralandım Seddülbahir’de. Hücuma kalkmıştık. Yüzbaşı Şerafettin Bey emir verdi. Bir konuşma yaptı önce mevziilerde. Besmele çekti baştan. Sonra “Ananız sizi bu günler için doğurdu. Hadi bakalım! Ben sizin önünüzden, siz benim arkamdan. Sakın geriye çekileyim demeyin, düşmandan korkup da. Öldüreceğiz düşmanı, denize dökeceğiz.” dedi.

Yüzbaşımız İstanbullu idi. “Süngü tak. Muharebe fişengiyle doldur, kapat” emrini söyledi. Birer de bomba var her birimizde. “Hadi bakalım oğlum, ateş!” diye bağırdı.

Gavur da askerlerini çıkarıyor deniz kıyısından. İki yere iskele etmiş. Boyuna askerini boşaltıyor… “Şiddetli ateş!” diye bağırdı yüzbaşımız. Mevziilerdeyiz. At bakalım, at bakalım. Gavur bizi görmüyor. Biz gavuru görüyoruz mevziilerimizden. Biz hep ateş ediyoruz. Gavur zığındere tarafından çevirmiş. Yüzbaşı : “Düşman bize ateş yapacak, geri çekilelim. Esir olacağız yoksa” dedi.

Ben o sırada mevzide vuruldum, bacaklarım tutmuyor. Kurşun delmiş iki ayağımı da dizlerimin bir karış altından. Sol kulağımın dibinden de bir kurşun geçti. Kafama bir de parça denk geldi. Şarapnel gibi bir şey. Ufak ama yardı attı. Bir çok arkadaşlar şehit oldular gözlerimin önünde. Yaralananlar oldular. İsimlerini pek hatırlayamıyorum. Aklımda kalmadı ki. Vurulanlardan Kayserili Ahmet Çavuş vardı. Bir de Balıkesirli Nebi Çavuş.
Yaralandık, geri çekiliyoruz. Anaca- babaca günü. Kanlı Dere’nin içine indik. Katırları, atları da derenin içine indirmişler. Onlar da titreşip duruyorlar. Sıhhiye filan yok. Bacaklarım da soğudu kaldı. Yavaş yavaş hayvanların bacaklarının aralarından yukarı doğru Kirte’ye çıktık. Kirte’de kaldım, gidemedim. Takviyeye gelen birliklerden birinin zabiti geldi yanıma, eliyle işaret etti.
- Otur, otur, dedi.

Sıhhiye yok. Bir şey yok. Götürecek insan da yok beni, bayırın başı.

Baktı bana zabit.
- Ne oldu? dedi
- Yaralıyım efendim, dedim.
Atından indi, yanıma geldi çöktü.
Bana düşmanın nerelerde olduğunu sordu. Ben de gördüklerimi, düşmanınnerlerde olduğunu olduğu gibi söyledim.
O zabit geriden kendisine yetişen askerlerine silah çattırdı. İki askere emir verdi :
- Bunu Maydos’a (Eceabat) götüreceksiniz. Hastaneye teslim edeceksiniz. Bir de teslim kağıdı alığ getireceksiniz bana, dedi.
” Oh… Hele Yarabbi şükür” dedim.
Aldı o iki asker beni Maydos’ta hastaneye yatırdılar. Maydos’a hastanede de pek tutmadılar. Karabiga’ya gönderdiler. Karabiga’da da at arabasına bindirdiler. Biga’ya hastaneye yatırdılar. 29 gün Biga’da hastanede yattım. Hastaneden çıktım. Tekrar cepheye gönderdiler beni. Bizim tabur yerinden oynamış. Bulamadık taburu. Taburumuz Arıburnu civarında Semertepe’ye geçmiş. Oralardaymış. Maydos’ta bize silah, cephane verdiler. Haydi bakalım tekrar cepheye, birliğimize Semertepe’ye. 26. Alaya. Ben 26. Alayın 4. Bölüğündeyim. 3. Takım, 3. Mangadayım.
…..
Beni ve benim gibi olan hastaneden gelen arkadaşları muayene ettiler. Askerlik yapamaz dediler. Karadeniz Boğazı’nda, İstanbul’da 6 saat ileride, Ağaçlı denen yerdeki maden ocaklarına gönderdiler. 3 ocak vardı. Orada asker olarak madende çalıştırdılar. Madende kömür çıkarıyorduk. İstanbul’a gidiyordu kömürler. 2,5 sene kaldım madende. 7,5 sene geldim köyüme.

Madalyam yok, 2 senedir maaş alıyorum. Askerden gelince evlendim. Bayramiç’in Dongurlu köyünden. Adı Tayyire idi. 6 sene önce öldü. 1 kız, 2 erkek çocuğum var. Oğlumun yanında kalıyorum burada köyde.
….
Gece talim yapardık. Gündüz düşmana ateş ederdik. Gündüz pek talim yapamazdık. Düşmanın tayyaresi tepemizde gezerdi. Gördüğü zaman ateş yağdırırdı gavur üstümüze.
…..
Büyük kumandanlardan göremedik. Bizim gibiler nerde görecek onlar?

alıntıdır.

Comments (0) : Add Comment

Ağustos 18, 2008

HALİL KOÇ

Posted by: Dream : Category: Türk Tarihi

Çanakkale - Haliloğlu Köyü’nden

1309 (1893)’da doğdum. 88 yaşındayım. Balkan’ı gördüm. Arıburnu’nu, Muş cephesinde Rus’u, Halep taraflarını da gördüm. Önce Eceabattaydık. Kabatepe’ye keşif koluna gittik. Kabatepe’de İngiliz gemileri geldiler. Şamadıra bıraktılar. Bizimkiler kayalıklarda şamandıraları topladılar. Bir hafta sonra İngilizler geldiler. Ben nöbet yerindeydim. Sabaha karşıydı. İmroz’un her yanı ateşler içinde kaldı. Haber verdim. Nöbet onbaşısına. Çavuşlar, subaylar hepsi geldiler.

İngilizler asker çıkarmaya başladılar. Şamandıraları bıraktıkları yerlere. Mavnalara dolduruyorlar askerleri. Karaya çıkarıyorlar. Harp gemileri de denizde. Arıburnu taraflarına çıkıyorlar. Bizim 4. Bölük Arıburnu’ndaydı. Çiğnemiş gavur onları. Biz Kabatepe’deyiz, bakıyoruz. Bizim toplarımız vardı yanımızda, 4 tane top. Toplar ateş ediyordu. Gavurun mavnalarını karaya çıkarken ortadan bölübölüverirken gördüm. Dik yarlar var. Böyle bir yarın kenarından görüyorum. 2-3 gün durduk orada. Aldılar bizi de. Saat dokuzda hücum yaptırdılar Kanlı Sırt’ta. Kanlı Sırt’a bir de varmıştık ki, ortalık hazır gibi insan ölüsü. Onların aralarından sürünerek aştık öteki yüze. Gavurun süngüleri görünüyor istihkamlarında. Orada ateş ederken yanımdaki bütün arkadaşlarım şehit oldular. Bir ben kaldım. “Ben de vurulurum burada” diye düşündüm hep. Kafamı kaldırmışım biraz herhalde. Kafama “Küttek” bir taş vurdu. Yüzbaşım geldi. “Gidebileceksen git” dedi. Bıraktım tüfeğimi. Elden ele beni geçirdiler… Gittim. Benim başıma taş değil de, şarapnel parçası gelmiş. Barmış kalmış. Biga’ya Demetoka Hastanesine gönderdiler. Orada çıkardılar şarapnel parçasını. 60 sene oluyor çıkarılalı. Demetoka’da bir ay kaldım.

Tekrar geldik Arıburnu’na. Giriverdik cepheye… 8 ay kaldık. 8 ay istihkamlarda durduk. İngilizler tünel kazdılar. Lağım ateşlediler. Dünyanın toprağını üstümüze kaldırdılar. Hiçbir şey olmadı gene de.

Çok hücum yaptık. İstihkamdan çıkarıyorlar dışarı. Hadi bakalım hücum… Hücum… Süngü hücumu. Süngüleri takıyorum. İstihkamdan çıkıyoruz. Gavurun istihkamı 20 adım. Onların istihkamlarına varmadan gavur öldürüyor seni. Nereye gideceksin? Enver Paşa hücum yaptırıyor zorla. Enver Paşa’yı gördüm, oralara gelmişti. Harbiye Nazırı idi.

Arıburnu’nda Şefik Bey Alay Kumandanımızdı bizim. Gavur, asker çıkarırken 9. Fırka Kumandanı emir veremedi. Şefik Bey kendi emriyle koydu bizi muharebeye. Şefik Bey başımızda 9 ay durdu. Bir de mülazim Kemal Bey vardı şehit olmuştu. Ben piyade idim. 27. Alay, 2. Tabur, 2. Bölük, 2. Takım’ın 9. Mangasındayım. Elimde Alaman mavzeri vardı.

Gavur sonra Anafarta’ya asker çıkardı. Biz gitmedik Anafarta’ya. Düşman ordan da hücum etti… Geçemediler… 9 ay durduk… Geçirmedik kafiri Çanakkale’den.
…..
Bir gece keşif koluna gönderdiler bizi, iki kişiyiz… Gebeçınar Köyü’nden Mehmet Dayı vardı yanımda. Zifir gibi karanlık bir gece. Vardık gavurun siperine… Dinledik. Gavurlar “mınır mınır” konuşuyorlar. Geri döndük. Geri dönerken bir gavur ölüsünün üzerine bastık. Matrası falan tangur tungur etti. Gürültü oldu… Gavurlar siperlerinden başladılar üzerimize ateş etmeye… kaçamadık. Birer top mermisi çukuru bulup sindik içlerine. Dört saat sonra ateş yatıştı da çıkabildik dışarıya. 27. Alayın mevziilerini bulamadık. 72. Alayın mevziilerine düşmüşüz. O gece 27. Alayda parola “Kasatura” idi. Gavur o gece sabaha karşı kaçmış gitmiş. Dört gün daha durduk orada biz. Aldılar bizi Kırklareli’ne getirdiler. Kırklareli’nde biz 2 günlük peksimetle, 250′şer mermi verdiler. Arkamızda 30 okka yük. Çıktık hıdrellezde yola, Mart’ın 1′inde Diyarbakır’a vardık. Hep yayan. Diyarbakır’da yeni birlikler teşkil ettiler. Ben 24. Alay’ın, 3. Bölüğüne düştüm. Alay kumandanımız Süleyman Bey adında biriydi. Muş cephesine vardık. Mevziilere girdik. Karşımızda Ruslar var. Bize hücum ettiler bozdular. Sonra biz onlara hücum ettik. Rus’dan 2 tane top ele geçirdik. Onlar hayvanlarını süngüleye süngüleye Muş’a çekildiler. Ruslar geri çekilmeye devam ediyorlar. Fakat geriye bir takım asker bırakmışlar. Bu takım bize hücumlar yapıyor, oyalıyor bizi… Biz de arkadan kovalıyoruz Rus kuvvetlerini… derken, Ruslar bize asıl kuvvetleriyle tekrar hücuma geçtiler. Biz bozulduk, üç gün geriye kaçtık. Batıya… Billuriye’ye geldik… 15 gün sonra biz hücum ettik Ruslara… Ruslar geriye çekildiler. O sırada Ruslar içlerinden bozulmuşlar. Muş’a kadar Rusların ardından gittik… Muş’ta durduk…

Ben Muş’ta piyadeden, gönüllü olarak makinalı tüfeğe geçtim. Orada bir kış geçirdik… Geçirdik ama nasıl?…

Bir açlık… Bir açlık… O kadar işte… Ayaklarımızdaki çarıkların derilerini yiyoruz. At, mat eti de çok yedik… Ölü mü, canlı mı, sorma gari… Ben makinalıya geçtim demiştim ya… Hayvanların yeminden alıp kavurup yiyoruz. Yok ki başka bir şey… Ne yiyeceksin?

Bizim bir küçük Zabit vardı… Zeki Efendi. Aç kalmış. Herkes aç. Bana dedi ki: “Bana da kavuruver de ben de yiyeyim.” Kavuruverdim… hayvanların yeminden… O da yedi… Sani Milazim’di.

Benim makinalı tüfek kızaklı makinalıydı. Alaman malı… Makinalı da iken savaş olmadı. 17. Alaya teslim ettik Şam’a giderken makinalıyı.

İngiliz hücum etmiş Şam taraflarında. Yüzbaşımız Cemil Bey telgraf çekti. “Gelliyoruz” diye Halep’e kadar yürüdük.

Halep’te Yüzbaşımız Cemil Bey’in yanında 8 ay durdum. Biz bozulunca Arabistan’da İngilizler her yeri teslim aldılar. Terk-i Silah oldu. Biz de Adana’ya geldik. Sonra Konya’ya geldik. Ben Alaşehir’den teskeremi alıp köye geldim.

Halep’te İaşe Zabiti Remzi Efendi’nin verdiği atlara baktım. Ötede beride otlatırdım atları. 3 ay da hastanede yattım. Sürgün olmuşum. Bir türlü sürgünüm kesilmedi.
…..
Yunan çıktığında İzmir’e biz köydeydik. Burada biz İngilizlerin elindeydik. Anadolu’ya Kuvayı Milliye’ye gidemedik. İngilizler köyümüze avlanmaya gelirlerdi. Çanakkale’deki İngilizler. Bazı da İngiliz Süvarileri köyden geçip giderlerdi. Çan’ın Bahadırlı Köyü’nde İngilizlerin bir zararını görmedik biz. Çanakkale’ye tel örgüden girip çıkardık.
…..
Atatürk’ü görmedim.
Yalnız Şerbetli Köyünden Adem vardı. O Atatürk’ün yanında durmuş. Borazanmış… Anlatırdı. “Grup Kumandanımızdı” diye.
….
Arıburnu’na babam da geldi benim yanıma. Beni dolaşmaya gelmişti. O da aynalı tüfekle ateş etmişti düşmana.

Aynalı tüfek dediğim aynı elimizdeki tüfeklerden de, önlü arkalı iki tane aynası var. Aynalarından bakıyoruz düşmana doğru.

Babam helva, yoğurt, yumurta getirmişti. Daha başka arkadaşların da babaları gelirlerdi… tabii yakın yerlerdekiler… Buradakiler…

Babam: “Bunlarda, bu evlatlarda umut yok. Bunlar buralarda kalırlar…” derdi. Ateşin içinde nasıl umut olsun?

8 ay boyunca 24 saat ateş hattında, 24 saat geride istihkamda durdurduk. İstihkamın içine kaç defa bomba düşmüştü. Böyle çok arkadaşımız şehit oldu gitti.

Sigara paketleri atarlardı gavurlar bizim istihkamlarımıza.

Birinde İngilizler, kavurma kutusuna barut ve fişek doldurup, fitilini ateşleyip bizim istihkama attılar. Fısır fısır yanıyor kutu istihkamın içinde. Biz kaçayım derken dirsek siperini yıktık. 7 kişi bu yıkıntının altında kaldık. Kutunun lehimleri eriyince açılıverdi… Deste deste fişekler yayılakaldı orta yerde. Kimseye bir şey olmamıştı. Masal gibi hep bunlar…

İstanbul’dan Muş’a, Muş’tan Halep’e yayan gittik. Potinlerimizin altı tahta idi. Takunya gibi. Tahtalar dağılıverdi de, potinlerle çıplak ayak yürüdük… Sonra sığır çarığı dağıttılar… Çarıklar da çıkıçıkıverirdi ayaklarımızdan… Çok çile çektik.
…..
Balkan Harbi’nde, İstanbul’da Eski Saray’da talimhaneydi. İçinde yangın kulesi filan var. Mahmut Şevket Paşa Harbiye Nazırıydı. Mahmut Şevket Paşa’yı bizim talimhaneye geldiğinde görmüştüm.

Mahmut Şevket Paşa’yı Beyazıt önünde öldürdüler. Topal Tevfik diye biri öldürmüştü. Beyazıt Meydanı’na 24 tane darağacı dikildi bir gece sabaha karşı. Ben de darağaçları diken askerler arasındaydım. O ara marangozhanede çalışıyordum. Topal Tevfik dedikleri adamın asılışını Eski Sarayın bahçesindeki parmaklıkların arasından gördüm. Topal Tevfik, 12. olarak asıldı. Darağacına çıkarılırken “Domuzun başını öldürdüm. Yaşasın millet bin sene” diye bağırdı. Birincide urgan koptuydu. İkincide astılardı. Ölüsü dört saat sallandı durdu meydanda.
…
Sultan Reşat’ı da gördüm. Ak sakallı bir ihtiyardı.

Edirne muhasaradaydı. Babam 100 Osmanlı lirası bedel verdi de ben köye döndüm. Babmın ödediği bedelle teskere alıp köye döndükten 7 ay sonra seferberlik açıldı. Bizi tekrar askere aldılar. Arıburnu’na gittim. İngiliz bir sene sonra yaza karşı asker çıkardı. 18 Mart’ta Arıburnu’ndaydım, top seslerini oradan duydum.
…
Askere gitmeden evlendim. Nine sağ. Esma adı. İki kızım bir oğlum olmuştu. Kızlardan bir öldü. Altı torunum var şimdi. Sağlığım iyi. Bir şikayetim yok.

Maaş filan almıyorum. Madalyam yok.

alıntıdır.

Comments (0) : Add Comment

Ağustos 18, 2008

HAKKI TUNA

Posted by: Dream : Category: Türk Tarihi

Eceabat - Büyük Anafartalar Köyü’nden

1312 (1896) doğumluyum. 85 yaşındayım.

Ben küçük Zabit Mektebinde okuyordum. İki yıl olmuştu ki, seferberlik patladı. Bizi de askeri birliklere dağıttılar. 9 ay, 10 gün Çanakkale Savaşlarının içinde kaldım. Ankara’nın Boyabat ilçesinde doğdum. Buralara çok küçük yaşta geldim. Harpten sonra burada evlenip kaldım.

İstanbul Haydarpaşa’da İttihad-ı Osmaniye Mektebi’nde 1,5 yıl, Kadıköy Rüştiyesi’nde de 2 yıl okudum. Sonra Küçük Zabit Mektebi’ne gittim.

HAKKI TUNA

Henüz ikinci yılın sonuna gelmiştik ki, seferberlik ilan edildi. Beni Hadımköy Sancaktepe Topçu Alayına verdiler. 6 bölüklü bir alaydı.

Bir gün Bahriye Nazırı Cemal Paşa bizi teftişe geldi. Bu teftişten sonra bizi İstanbul’da Sultan Ahmet Camiine kaldırdılar. Bir süre Sultan Ahmet Camii’nde yatıp kalktık. Daha sonra bir emir geldi. Bütün bölüklerimizi ayrı ayrı yerlere gönderdiler. Kimimiz Arabistan’a, kimimiz İstanbul Boğazı’na, bizim bölüğü de Çanakkale Cephesine ayırdılar. 10 gün kadar geçmedi. Galat rıhtımına yanaşan bir vapura topumuz, tüfeğimiz, cephanemizle yüklendik. Marmara Denizi’nde o zaman denizaltı olduğundan şüphe edilirdi. Onun için bindiğimiz vapura muhafız olarak bir de torpido verdiler. Galata’dan hareket ettik Çanakkale’ye. Akbaş İskelesi’ne vapur yanaştı. Vapur boşaldı. Toplarımızı koştuk. O sırada bir düşman mermisi yakınlarımıza düştü. Eceabat’ın içinden geçiyoruz. Eceabat harabeye dönmüş. Binalar yıkılmış. Orda burda evler yanıyor. Çamburnu yolundan, Behramlı köyünden geçtik. Kirte’ye yakınlaştığımızda gece olmuştu. O gece orada 9. Fırka’da misafir kaldık. Ertesi sabah Kirte Köyü’nün üst taraflarında hazırlanmış mevzilerimizi bulduk. Toplarımızı mevziye yerleştirdik. Bir telaş bir telaş hepimizde. Hazırlık yapıyoruz. Telefon hattımızı düzenledik. Batarya dürbünümüz kurduk. Her şeyi yerine yerleştirip hazırlığımızı tamamladık. O sırada düşman da Kirte Köyü’nün altındaki Eski Bağlar’a kadar gelmişti. Biz düşmana başladık toplarımızla ateş etmeye. Bir hafta o mevzilerde kaldık. Sonra bir emir geldi. Toplarımızı Eceabat Top Zeytinlik’e götürdük. Geri çekildik. Çadırlarımızı filan kurduk. Ben o zaman kıdemli başçavuş muaviniydim. 17. Alay, 2. Bölükteydim. Ağır Topçu Bölüğünde. 12′lik ağır obüs toplarımız vardı.
Şimdi burada yaşayan Ömer Güner de benim yanımda aynı bölükte askerdi. Top Zeytinlik’te çadırları kurduktan sonra 2 top alıp Kara Yorgi’nin Dere’ye gittik. Kara Yorgi’nin Derede’de 2.5 ay kaldık. Savaş devam ediyor. Hücumlar oluyor. Derenin içinde toplarımızın askerlerinden iki şehit verdik. Tekrar Top Zeytinliğe geldik. Refik adında bir takım subayımız vardı. Onunla birlikte bu defa, Domuz Dere’ye 2 top kurduk. 3,5 ay da Domuz Dere’den ateş ettik düşman üzerine. Batarya Kumandanımız nadir Efendiydi. Üsteğmendi.
Bizim gözetleme yerimiz Alçı Tepe’deydi. Üst tarafımızda da Grup Kumandanı’nın gözetleme yeri vardı. Bir gün bana, batarya Kumandanımız Nadir Efendi dedi ki:
-Seni grup Kumandanı istiyor.
Gittim. Kapısını vurdum. Girdim yanına. Selam verdim.
Grup Kumandanı:
-Sen avcı hattına gideceksin. Orada 16. Alay Kumandanını bulacaksın. Sana görev verecek.
-Emredersiniz, dedim, çıktım odasından. Bataryaya gelip silahlı bir asker aldım. Beraberce başladık avcı hattına gitmek üzere gitmek üzere Kirte köyü yönünde yürümeye. Kirte köyüne geldiğimizde savaş bütün şiddetiyle sürüyordu. Kirte Köyü zaten harabe olmuş. Yıkıntıların arasında bizim yaralıları getirmişler, gördüm. Kiminin kolu, kiminin bacağı kopmuş. Yaralıları sargı yerine götürmeye çalışıyorlardı.
Orada durmadık. Geriye bataryaya döndük. Sabahleyin tekrar yola koyuldum. Avcı hattı bizim topların ateş ettikleri yöndeymiş. Boğazdan, Çan ovasına kadar düşmanla doluydu. Yalnız Palamut ve Kaba Tepe arasında düşman yoktu.
Yanıma asker almamıştım. Yalnızdım. Doğru yönümde gidiyordum. Bir de baktım. Önümde bir asker yürüyordu. Seslendim askere, asker durdu. Sordum:
-Kaçıncı alaydansın ?
Asker :
- Biz 16. Alayın 3. Taburuyuz. Şurada istirahate çekildik. Ordayız, diyerek eliyle gösterdi.
- Düş önüme beraber gidelim, dedim.
O zaman asker toprak altında, meydanda değil, sığınaklarda. Gittik oraya.
İndim aşağıya. Bir piyade subayı gördüm. Grup Kumandanının beni istediğini anlattım.
Hemen çavuşa döndü :
-Çavuş. Açıkgöz birisi silahlarını alsın gelsin. Bu arkadaşla gidecek.
Bir de baktım, cin gibi bir asker geldi. Silahlı, göğsünde çapraz fişekler. Düştü önüme. Gidiyoruz. Bazı açıktan gidiyoruz. Düşman bizi görünce veriyor şarapneli bize. Bazı gizli yollardan gidiyoruz. Koşarak giderken, avcı hattının arkasında karargah çıktı karşımıza.
Karargaha vardım. 5-10 kişi getirmişler. İleri hattan getirmişler şehitleri. Gömememişler daha. Uzatmışlar öyle yatıyorlar.
Alay Kumandanına bir selam verdim. Alay Kumandanı uzun boylu bir adam.
Bana dedi ki:
- Şurada, telefon odasında biraz otur da, bir erle gidersin ileri.
- Ben er istemem, dedim.
Karargahtan, ilerideki avcı hatlarına giden bir sıçan yolu var. Girdim sıçan yoluna vardım avcı hattına. Bir ateş cehennemi üzerindeyiz.
Kum çuvallarını sıralamışlar. Asker de çuvalların gerisinde silahları ellerinde ateş ediyorlardı.
Piyade bölük kumandanı anlatmaya başladı :
” Bu hattı teslim aldığımızda burada bulunan alaydan 12 kişi kalmıştı.”
Bizim hattın 100 metre ilerisinde de Fransız hatları vardı. Düşman denizden, zırhlılar dan da toplarıyla durmadan ateş ediyor. Bizim bulunduğumuz yerle Fransız hatları arasına bir mermi düştü. Kum çuvallarını yıktı. Çuvallardan biri belime çarptı. Ben de yerimi değiştirdim.
Arkasından bir mermi daha…Avcı hatlarının tam orta yerine…Bir bağırtı koptu…Bir kaç şehit… dört, beş yaralı…Hemen sıhhiyeler koşup geldiler…Götürdüler yaralı ve şehitleri.
Şehitlerden bir tanesini gördüm…İnsan olduğu belli değil…Kıpkırmızı et. Dağılmış…Batarya Kumandanımız Sami Bey, benim ölüp ölmediğimi öğrenmek için bir er göndermiş.benim avcı hatlarında olduğumu öğrenen er de geri dönüp gitmiş.
Avcı hatlarını iyice görmüş, düşmanın ateşini ve durumunu yakından incelemiştim. Akşam bataryama dönmek üzere yola çıktım.
Gece çakır yıldızlıktı…Kurşunlar, vızıl vızıl etrafımdan geçiyordu. Bataryama sağ salim dönebilmiştim.
Arkadaşlar “Ölmeden gelmiş” diyorlardı.
…..
Bir gün gözetleme yerindeydim. Sami Bey var…Batarya kumandanımız…O gerideydi…Topları Refik Teğmen idare ederdi…Sonradan bir Üsteğmen daha gelmişti…O, “More More” diye konuşurdu…Arnavut’tu. Gözetleme yerinden makaslı dürbünle bakıyordum. İlerilere avcı hatlarına…Dürbün yakın gösteriyor. Bir de baktım. Fransız hatlarında bir kıpırtı var. Teğmene seslendim.
-Fransızlarda bir telaş var…Hücuma mı kalkacaklar ne?
-İyi bak Hakkı, dedi teğmen.
Teğmen diyorum. Üsteğmen…Batarya Kumandanımıza söylüyorum bunları.
Kafamı çevirdim baktım Fransızlar süngü takmışlar hücuma kalkıyorlar, fırlamışlar siperlerden biraz ilerlediler, bizimkiler de fırladı siperlerden, başladı süngü harbi… Bizim toplar, düşman topları hepimiz oraya ateş ediyoruz. Gökyüzüne dikildi asker. Epey devam etti süngü harbi. Fransızlar bizim askerleri önlerine katmışlar sürüyorlar geriye karagahın yakınlarına. Az geldi herhalde kuvvetimiz. O sırada bir şakırtı koptu Soğandere’den; “kuvvet geliyor” dedim kendi kendime.
Asker koşa koşa gidip, karşıladı gavuru. Hiç unutmam…Bizim askerlerden birisi bir Fransız askerini kat ön etmiş…Fransız kaçıyor bizimki arkada yetişemiyor Fransız’a. Yetişse süngüleyecek. Aştılar gittiler önlü arkalı düşman içlerine kadar…ne oldular bilmem… Gözden kayboldular. Bizim askerlerimiz Fransızların siperlerini ele geçirmişlerdi o günkü hücumda.
…..
Bizim alt tarafımızda çamlığın içinde 10,5′luk seri ateşli toplar vardı…Onlar da başldılar ateşe, şimdi abide yapılan sırtlara ateş ediyorlardı.
Orada Fransızlar’ın bir cephaneliği isabet almış yanıyor. Bilmiyorum artık cephanelik miydi…Erzak deposu muydu…Başlarında bir subay, bir manga Fransız askeri söndürmek için koşuyorlardı. Bizim toplar, şarapnele çevirdiler bu sefer atışı. Tutunamadı Fransızlar. Bıraktılar söndürme işini kaçıp gittiler.,Bu olay Domuz Dere’de olmuştu.
Aradan bir zaman geçti…Düşman birlikleri bütün cephe boyunca hücuma laktılar. Söktüremediler…Son hücumları idi bu onların…Bıraktılar hücumu…
Biz toplarımızı Kaba Tepe’ye getirdik. Ben yine gözetleme yerindeydim. Dürbünle bakıyordum. Düşman, sabah erkenden Anafarta Ovasına da asker çıkardı. Askerin çıkarılışını ben de dürbünümle izliyordum. Düşmanın karaya ayak basmasıyla Anafartalarda da savaş başladı. Cayırtı koptu…Devam etti. Fakat…söktüremedi. 3 ay daha kaldı kafir. Üç aydan sonra aldı başını gitti.
…..
Bir sabah Kaba Tape’de arkadaşlar Fransızlar Seddülbahir’den kaçmış dediler. Atladım beygire, bastım gittim. Çift Ekin’den aşağı indim. Bizim asker ovaya yayılmış hep…Yiyecek, giyecek herşeyleri bırakıp gitmişler. Bir tane de Kadana beygiri kaçırmışlar…Bizim askerler de tutup getirmişler.
Bir İngiliz Gemisi, İmroz taraflarından bıraktıkları şeylere veriyorlar mermiyi…Yakıyorlar…
Düşman gittikten sonra, bir süre daha o yakınlarda bir köyde durduk. Sonra bizim topları Enez’e götürdüler. Buralarda bir alay meydana getirdiler…Sahillere adi ateşli toplar koydular. Buralarda az bir asker kaldı. Beni de Küçük Anafartalar Köyündeki 24′lük toplara verdiler. Arabistan teslim olduktan sonra da zaten asker terhis olmuştu. Bizim batarya kumandanımız daha sonra tekrar tabur kumandan vekili olarak burada kurulan alaya gelmişti.
Mütareke imzalandıktan sonra fransızlar,ingilizler buralardaki topları hep patlatıp parçaladılar.
…..
Anadolu’ya geçirmediler bizi buralardan. Köyümüzde Yunan jandarması da vardı. Ben bu köyde… Büyük Anafarta köyü’nde evlenip kaldım. Düğünümü o zaman askerler yaptılar. Köyümde bir sene evveline kadar bakkallık yapıyordum. Şimdi bıraktım. İki çocuğum var. İlk karımı 35 sene önce kaybettim. Sonra ikinciyi aldım. İkinciyle hala yaşıyoruz. Madalyam filan yok. Yaşlılık maaşı alıyorum. Oğlumun biri öğretmen…İlkokul öğretmeni…Kız torunum da öğretmen çıktı…
Sol kaşımın üzerinde kurşun yarasının izini taşıyorum…

alıntıdır.

Comments (0) : Add Comment

Ağustos 18, 2008

APTİ TOPAL

Posted by: Dream : Category: Türk Tarihi

Çanakkale - Kayadere Köyü’nden

1315 (1899) yılında doğdum. Askere aldıklarında İngiliz kaçmıştı Çanakkale’den. Galiçya Cephesine yolladılar bizi. 5 senede geldim askerden.

Önce Eceabat’ın Yalova köyüne götürdüler bizi. Cephane vapuru gelmişti. Bir tayyare geldi, iki bomba attı. Biri deniz kenarına kuma düştü, öteki de denize. Bizi 200 kişi ayırdılar. O gece cephaneleri boşalttık gemiden sabaha kadar. Harp gemisiydi, bizimdi. Yalova Köyü ağzında indirdik cephaneleri gemiden.

APTİ TOPAL

Ya Barbaros’tu, ya Turgut’tu. Bilmiyorum. Çamların içinde askerler hasta yatıyorlardı. Biz 40 gün durduk orada. İstirahat ettik. Soğandere’ye götürdüler bizi sonra. Soğandere’de talim terbiye gördük. İngiliz kaçmıştı o zaman. Seddülbahir Soğanderesi’nde 3 ay kadar kaldık. Yürüyüşe çıkardıklarında hep cesetlerle doluydu ortalık. Bir gün Enver Paşa ile başka paşalar geldi. Bizi teftiş ettiler. 400 kişi kadar ayırdıla bizi. Siz Galiçya’ya gideceksiniz dediler.

Yaya başladık yürümeye. Araplı, Yeğen Köy, Uzunköprü’ye geldik. Bindirdiler trene Uzunköprü’de. Bulgar içinden, Sofya’dan geçtik, Romanya’ya, Galiçya’ya geldik.
…..
Aramızda bir dere var düşmanla. Yağmur da nasıl yağıyor, karavana da gelmiyor. Tam 18 gün aç durduk. 18 gün yiyecek bir şey bulamadık. Zabitlerden emir geldi ki: “Taş sarın belinize” diye. Göbeğime taş koyup kayışla bağladım. Epey durduk öylecene iki tane çiğ patates bulup yedim.

Almanlar bozulunca cephede bizi de geri çektirler. Çıplak dedikleri yere. Çıplak Tepe’de mevzilerde bir ay Ruslarla savaş yaptık. Avusturyalılar kaçtılar. Sonra orduların yerlerini değiştirdiler. Sağa bizi, sola Almanı, ortaya Avusturyalıları aldılar. Tekrar cephe tuttuk. Bir buçuk ay kaldım orda. Bir karavana yedik hücuma kalktık. İkinci hücumda ben yaralandım. Şarapnel tuttu beni. Bizim asker bozuldu. Çok şarapnel attılar. Ben yaralı kaldım yerde, yatıyorum. Gavur askerleri geldiler. Tüfeğimi attılar. Çantamda cephane vardı. Onu da attılar uzakça bir yere. Ateş ederim diye mi korkuyorlar acaba. Gavur askerinin biri de bir dilim ekmek koydu göğsüme. “Su” dedim. “Yok” dedi omuzlarıyla. Geçtiler yukarı doğru gittiler. Çok kıştı. Bir gavur askeri geliyor, elinde süngüsüyle koşarak. Beni süngüleyecek herhalde. Bir başkası koştu geldi. Çatra patra, çatra patra konuştular. Götürdü onu, uzaklaştırdı benim yanımdan. Ne merhametli gavurlar da var yarabbim.

İki saat geçmedi arası bizim asker imdat gelmiş. Bir hücum etti bizimkiler. Gavurlar lap lap düşüyorlar. Bir de kaldırdım kafamı şöyle bir baktım. Arpa demeti gibi döşemişler gavurlar.

Sabah oldu. Beni alıp sargı mahalline götürdüler. Bir subay var, yazıyor. Dedim ki:
-Müslümansan yanıma gel, beyim. Geldi.
-Bir kaput atın üstüme, bir de su verin, dedim.
-Şimdi asker yolladım suya, gelince çok vericem, dedi.
Sonra doktorlar geldiler.
“Bunun yarası ağır, burada sarılmaz. Büyük sargı mahalline götürün” dediler.

Sabahleyin bir gavur arabası geldi. Atlı araba. Atıverdiler bizi içine. 4-5 kişi yaralı varız arabada.

Arabacı gavur askeri bir kamçı vurdu atlara. Dört nala kalktı hayvanlar. Yaram çok acıdı sarsıntıdan. Kafama karanlık çöküverdi. Gavurun saçından tuttum. Bir darttım. Badırdandı gavur. “Arkandaki adam ölecek” dermiş. Bir daha vurdu kamçıyı atlara. Gavur haklı. Dolaşıverdik sargı mahalline vardık. Bir subay geldi başıma. Baktı bana:
-Haaa dedi. Bir düdük çaldı. Sıhhiye askerleri koştular, geldiler.
Subay:
-İndirin şunu yarasını temizleyin çabuk sargılayın, atın trene, dedi.

4 gün 4 gecede Gedik Kasabasına geldim. Avusturya’da bir kasaba. Hastanede çok iyi baktılar bize. Francala verdiler. Kıtlıktı o seneler. Haftada iki gün ziyaret günüydü. Çokcası kadınlar gelirdi ziyaretçi olarak; sigara, bisküvi, bazan da para dağıtırlardı yaralılara.

Pani doktor derdik erkek doktorlara. Hemşirelerde öyle derdi.

Pavla diye bir hemşire vardı. 20-25 yaşlarında. Yaşıyorsa selam söylerim. Çok güzeldi. Bana çok baktı. Ah! O Pavla yok mu? Viyana’da: “Bir kadın vereceğiz, bir de dükkan vereceğiz, kalırsanız” diye ilan ettiler. Kalmadık. Cahillik ettik. Kalsana be adam, kalsana. Banger olacaktık. Bak şimdi millet oralara gitmek için birbirini yiyor.

Avusturya’da bir hastanede iki sene yattıktan sonra Edirne’ye geldim. Biraz Bakırköy Hastanesinde kaldım. Sonra Büyükdere’ye götürdüler. 2 sene de böyle geçti. Köye gelince 5 sene oldu.

Edirne’ye geldiğimde bir heyet beni muayene etti. Avusturya hastanesinden bana verdikleri kağıtları hep yırttılar. Türkiye ödeyemez bu maaşı dediler. Avusturya hastanesinde “Sana tam maaş yazdık” demişlerdi. Edirne’de 75 kuruş maaş yazdılar.

Madalyam yok. Üç ayda bir 30 bin lira falan maaş alıyorum. 60 senedir alıyorum bu maaşı.

Sağ kalçamda kırık var. Sağ yanıma yatamıyorum.

Bizim köyden Kuvayi Milliye’ye katılanlar oldu. Ben nasıl gideyim. Yaralıyı. Sakatım.
…
Ninenin adı “Yete” di. 4 çocuğum oldu. Bir yaşıyor. Ben de onun yanında yaşıyorum.

alntıdır.

Comments (0) : Add Comment